POLSKI (napis testowy - oczywiście później będzie tu po prostu treśc w odpowiednim języku)

część 8

Arcybiskup Joasaf zmusza media do zaprzeczenia, jakoby sprzedawał Kompleks…

Wróćmy jednak do IwanoFrankiwska. Gazeta lokalna "gazeta.if.ua" ujawniła informacje o sprzedawaniu pałacu. 8 grudnia 2005 r. Arcybiskup Joasaf wymusza na redakcji zamieszczenie sprostowania o treści "Siedziby Reya nikt nie sprzedaje". Informacja o tym pochodzi z późniejszego (28 grudnia 2005 r.) pisma samego Arcybiskupa Joasafa do Obwodowej Administracji Państwowej.

… a jego ludzie dają ogłoszenia sprzedaży budynków i gruntu w polskim Internecie

Jednak nazajutrz po tym wymuszonym zaprzeczeniu, 9 grudnia 2005 r., pojawia się seria ogłoszeń o sprzedaży Kompleksu na różnych portalach internetowych w Polsce, zamieszczonych przez powiązanego z Arcybiskupem Joasafem Andrija Bihuna i jego współpracowników (zachowano pisownię oryginalną wraz z błędami):

14 grudnia 2005 r., pojawia się kolejne niemalże identyczne ogłoszenie:

Co ciekawe, w Internecie występują jeszcze dwa ogłoszenia, o bliźniaczej treści, z datami o ponad dwa lata późniejszymi: 19 marca 2008 r. oraz 28 kwietnia 2008 r. Również te ogłoszenia wskazują na stronę "www.ester.com.ua", która przecież nie istnieje od 2006 r.

Karuzela cen, powierzchni działki gruntu, autorów ogłoszeń, telefonów i adresów

Wszystkie ogłoszenia podają cenę 400 tysięcy euro. Ogłoszenia proponują zakup pałacu (nie wspominając o pozostałych budowlach) oraz – co bardzo ważne z punktu widzenia prawnego – ziemi, podając albo 30, albo 10 ha.

Treści ogłoszeń są niemalże identyczne (powtarzają się nawet te same błędy językowe). Wszystkie zamieszczono pod nazwą "Ester" i zawierają odesłanie do strony "www.ester.com.ua", czyli tej samej, do której odsyłała oferta skierowana pocztą elektroniczną do Antoniego Reya. Osobami umieszczającymi ogłoszenia są "Iryna" (chodzi oczywiście o Irynę Matiasz), "Bihun A.D." (dyrektor "Zahid Trading" Andrij Dmytrowycz Bihun), a także niejaki Janusz Latusek, polski przedsiębiorca prowadzący działalność w Iwano-Frankiwsku w zakresie kojarzenia ukraińskich i polskich firm. Ogłoszenia z 2008 r. natomiast są sygnowane fałszywymi nazwiskami "Dobrawa Król" i "Wirgiliusz Tomczak".

Zmienił się natomiast adres: nie jest to już ul. Kobyljanskoji 24, pod którym, jak wynika z umowy dzierżawy, zarejestrowana jest spółka "Zahid Trading" i który został zgłoszony przez Andrija Bihuna przy rejestracji strony internetowej "www.ester.com.ua", lecz ul. Siczowych Strilciw 23, także w Iwano-Frankiwsku. W Internecie można znaleźć kilka innych ogłoszeń proponujących ogólną współpracę gospodarczą od "Ester Kompania Zarządzania Aktywami", z tymże adresem. Ogłoszenia podają różne numery telefonu (stacjonarne +380-342-710242, +380-342-710925 i +38-0342-710476 oraz komórkowe +380-506242481 i +380-506-476481). Podobieństwo numeru +380-342-710925 z numerami innych podmiotów posiadających lokal przy ul. Siczowych Strilciw 23 (wspólny człon +380-342-71092x) zdaje się potwierdzać, że ten telefon faktycznie były zainstalowany pod tym adresem.

Powstaje ukraińsko-polski zespół "Projektu Psary"

Dokładnie w czasie, kiedy pojawia się ta fala ogłoszeń, nie wiedząc o tym Przemysław i Marcin Reyowie przybywają na Ukrainę i odwiedzają Lwów, Psary, Rohatyn i Iwano-Frankiwsk od 8 do 14 grudnia 2005 r. 9 grudnia 2005 r., w "Dzydze" we Lwowie odbywa się pierwsza narada poświęcona wyjaśnieniu sytuacji i planowaniu "Projektu Psary", z udziałem Markijana Iwaszczyszyna, Dyrektora "Dzygi", i jego zastępcy Jurka Nazaruka.

Zaalarmowanie władz rejonowych i obwodowych

12 grudnia 2005 r. rano, Przemysław i Marcin Reyowie oraz Jurko Nazaruk z "Dzygi" spotykają się w Rohatynie z Przewodniczącym Rady Rejonowej, Mychajłą Popelem, który umawia na popołudnie spotkanie z Naczelnikiem Obwodowej Administracji Państwowej w Iwano-Frankiwsku.

Na spotkanie 12 grudnia 2005 r. popołudniu z Naczelnikiem Obwodowej Administracji Państwowej w Iwano-Frankiwsku, Romanem Tkaczem, udają się Przemysław Rey i Marcin Rey. Poinformowano o próbach sprzedaży Kompleksu. Roman Tkacz wyraził zainteresowanie ideą "Projektu Psary" i zadeklarował, że jeśli do końca roku dostanie na piśmie założenia "Projektu Psary", zamierza zwrócić się do Rady Obwodu o przeznaczenie środków na zabezpieczenie pałacu przed dalszą destrukcją. Podkreślił, że przywiązuje duże znaczenie do kwestii gruntu i poprosił o spotkanie z szefem "Dzygi", Markijanem Iwaszczyszynem.

Niestety Jurko Nazaruk z "Dzygi", któremu Markijan Iwaszczyszyn powierzył zadanie opracowania i przesłania propozycji związanej z pałacem, nie wywiązał się z obietnicy i Roman Tkacz do końca roku budżetowego nie otrzymał oczekiwanego materiału.

Obwodowa Administracja Państwowa blokuje sprzedaż

W okresie między 12 a 19 grudnia 2005 r., Obwodowa Administracja Państwowa przystępuje do działań mających zapobiec sprzedaży – w następstwie wystąpienia Zastępcy Przewodniczącego Rady Obwodu, Jurija Romaniuka, oraz polecenia Przewodniczącego Komisji Stałej Rady Obwodu do spraw Rozwoju Społeczno-Gospodarczego, Własności Komunalnej i Prywatyzacji Wasyla Brusa (tego samego, który jako Przewodniczący Rady Obwodu podpisał się pod uchwałą z przekazująca z 19 kwietnia 2005 r. oraz pod świadectwem prawa własności z 25 lipca 2005 r.).

W odpowiedzi na interpelację, Naczelnik Głównego Zarządu Turystyki i Kultury Obwodowej Administracji Państwowej Wołodymyr Fedorak informuje, że artykuł 21 ustawy "w sprawie ochrony dziedzictwa kulturowego" przewiduje sądową procedurę przymusowego wywłaszczenia właściciela obiektu w przypadku niedotrzymania obowiązków konserwatorskich. Ponieważ Kompleks w Psarach jest na liście zabytków architektury rangi krajowej, organem właściwym do złożenia takiego pozwu jest Państwowa Służba ds. Spraw Narodowego Dziedzictwa Kulturowego.

Wołodymyr Fedorak proponuje powołanie międzywydziałowej grupy roboczej w tej sprawie i zwrócenie się do Państwowej Służby ds. Spraw Narodowego Dziedzictwa Kulturowego, aby skorzystała ze swojego uprawnienia i złożyła pozew o wywłaszczenie Iwano-Frankiwskiego Zarządu Eparchialnego Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu z Kompleksu w Psarach, na drodze zastosowania art. 21 ustawy "w sprawie ochrony dziedzictwa kulturowego".

Kieruje więc odpowiedni wniosek do Państwowej Służby Ochrony Dziedzictwa Kulturowego w Kijowie, prosząc o nie wydawanie zgody na sprzedaż Kompleksu w przypadku, w którym o taką zgodę wystąpiłby Iwano-Frankiwski Zarząd Eparchialny Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu.

Wołodymyr Fedorak najwyraźniej nie wiedział, że już 15 września 2005 r., Naczelnik tejże Państwowej Służby Ochrony Dziedzictwa Kulturowego, Mykoła Kuczeruk, zezwolił Arcybiskupowi Joasafowi na zbycie Kompleksu. Warto przypomnieć, że wnioskując o to zezwolenie Arcybiskup Joasaf informował o zawarciu transakcji za 200 tysięcy hrywien, podczas gdy – na dzień interwencji Wołodymyra Fedoraka – Obwodowa Administracja Państwowa była już powiadomiona o ogłoszeniach i ofercie skierowanej do Rodziny Reyów, za kwoty stanowiące równowartość 1 do 3,5 miliona hrywien (w przeliczeniu).

Wydaje się jednak, że starając się o to zezwolenie, Arcybiskup Joasaf i współpracująca z nim spółka "Zahid Trading" skutecznie zabezpieczyli się na szczeblu Kijowa przed takimi interwencjami, jak działania Wołodymyra Fedoraka, a jego prośba o zakazanie sprzedaży i rozpoczęcie procedury wywłaszczenia przymusowego Zarządu Eparchialnego Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu z Kompleksu w Psarach została zignorowana.

Sprawa sądowa przeciwko Arcybiskupowi Joasafowi

Świadczyć o tym może informacja, że w 2006 r. Wiktor Kimakowycz (późniejszy Zastępcą Mera Iwano-Frankiwska) pozywa Arcybiskupa Joasafa do sądu za niedotrzymanie przeznaczenia Kompleksu na cele cerkiewne, podjęcie prób sprzedaży oraz dewastację budynków. Przegrywa sprawę, ponieważ, jak twierdzi, nie otrzymuje zaproszeń na rozprawy, w których jest powodem. Tak wynika z jego wypowiedzi przytoczonej w artykule gazety "Reporter".

Nie wiadomo, kiedy ta sprawa sądowa się zakończyła. Przewodniczący Rady Rejonu, Mychajło Popel, poinformował jeszcze 19 sierpnia 2006 r., że toczyła się sprawa sądowa i Kompleks w Psarach został zabezpieczony jako przedmiot sporu sądowego.

Gdyby Państwowa Służba Ochrony Dziedzictwa Kulturowego, zgodnie z prośbą Wołodymyra Fedoraka, złożyła pozew przeciwko Arcybiskupowi Joasafowi, nie byłoby chyba potrzeby, aby Wiktor Kimakowycz występował równolegle z powództwa prywatnego.

To przypuszczenie znalazło późniejsze potwierdzenie w wypowiedzi Naczelnika Obwodowej Administracji Państwowej Romana Tkacza podczas spotkania 11 lipca 2006 r., z której wynikało, że ze względów politycznych (kilkunastoprocentowy elektorat) Obwodowa Administracja Państwowa nie może frontalnie atakować Cerkwi na drodze sądowej, więc poproszono osobę postronną o wystąpienie z powództwem prywatnym. Tą osobą był właśnie Wiktor Kimakowycz.

Obwodowa Administracja Państwowa ostrzega Arcybiskupa Joasafa

Wróćmy jednak do końca 2005 r. Wołodymyr Fedorak 19 grudnia pisze bardzo stanowcze pismo nr 320 do Arcybiskupa Joasafa, w którym przypomina, że Kompleks został mu przekazany nie na sprzedaż, a w celu przeprowadzenia robót remontowo-restauracyjnych i wykorzystania dla potrzeb Iwano-Frankiwskiego Zarządu Eparchialnego Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu. Dalej Wołodymyr Fedorak pisze:

Doniesienia o dewastacji Kompleksu

Wydaje się, że w tym okresie Arcybiskup Joasaf i "Zahid Trading" chwilowo tracą nadzieje na sfinalizowanie swojej operacji. Wedle źródeł prasowych, po pojawieniu się informacji medialnych o sprzedawaniu Kompleksu i przygotowaniach Administracji do zażądania jego zwrotu, Iwano-Frankiwski Zarząd Eparchialny Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu zaczyna wywozić z Psar wszystko, co można. Gazeta "Reporter" twierdzi, że istnieje zdjęcie zrobione przez urzędników, przedstawiające ciężarówkę "Kamaz" przy pałacu, na którą prawosławni księża ładują cegły, drewno, stare piece, schody, kafle piecowe. Gazeta przytacza wypowiedź Wiktora Kimakowycza :

Wiarygodność informacji gazety "Reporter" budzi jednak pewne wątpliwości. Nie ma istotnych różnic pomiędzy stanem obecnym, a stanem zapamiętanym przez Reyów, którzy odwiedzili Psary w połowie sierpnia: już było fatalnie.

Istnieje natomiast możliwość, że zniszczenia, o których mowa, miały miejsce w sierpniu 2005 r., kiedy ostatni klerycy opuszczali Kompleks, który właśnie został wydzierżawiony spółce "Zahid Trading". Teresa Sułowska z domu Rey, która była w Psarach w połowie lipca, zapamiętała elementy, których już nie było podczas wizyty Antoniego Reya w sierpniu, na przykład podłogę korytarza i pokoje mieszkalne na drugim piętrze.

Arcybiskup Joasaf zaprzecza sprzedaży i oskarża Administrację

Jednak Arcybiskup Joasaf niebawem przystępuje do kontrataku. 28 grudnia 2005 r., pisze do Wołodymyra Fedoraka pismo nr 170:

Ścisła współpraca pomiędzy Arcybiskupem Joasafem a spółką "Zahid Trading" (jej szefem Andrijem Bihunem i Iryną Matiasz), stojącą za próbami sprzedaży pod płaszczykiem fikcyjnej firmy "Ester", została wykazana. Sam Arcybiskup Joasaf 5 września 2005 r. wystąpił o zezwolenie na zbycie Kompleksu do Naczelnika Państwowej Służby Ochrony Dziedzictwa Kulturowego w Kijowie, Mykoły Kuczeruka (tyle, że za 200 tysięcy hrywien, a nie 400 tysięcy euro). Jego stwierdzenie, że Kompleks "nie jest na sprzedaż" jest kłamstwem.

Arcybiskup Joasaf mija się z prawdą twierdząc, że Cerkiew wyremontowała Kompleks. Stan techniczny Kompleksu w Psarach – na remont którego Iwano-Frankiwski Zarząd Eparchialny Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Kijowskiego Patriarchatu otrzymał dotacje w pieniądzu i naturze o łącznej wartości około 500 tysięcy hrywien, a który próbował sprzedać za kwoty do 3,5 miliona hrywien – nie poprawił się, a nawet pogorszył w stosunku do tego, co widać na zdjęciach z 1997 r., kiedy Ukraińska Cerkiew Prawosławną Kijowskiego Patriarchatu w Kompleksie w Psarach jeszcze nie działała.

Telewizja z Kijowa w Psarach

23 grudnia 2005 r., ekipa pierwszego kanału telewizji ukraińskiej (UT-1) z Kijowa, w towarzystwie lokalnego krajoznawcy z Rohatyna, Pana Worobca, odwiedziła Psary i nakręciła zdjęcia do filmu dokumentalnego o zabytkach.

Strona internetowa z ofertą znika

Pod koniec grudnia 2005 r. strona internetowa "www.ester.com.ua" staje się niedostępna. Obecnie natomiast domena "ester.com.ua" należy do zupełnie innego podmiotu, Ośrodka Wspólnoty Żydowskiej "Ester" w Konotopie w obwodzie Sumskim, który prawdopodobnie wykupił domenę po tym, jak jej rezerwacja wygasła 24 marca 2006 r. Należy zakładać, że ten przypadkowy podmiot nie ma niczego wspólnego z całą sprawą.

UKRAIŃSKO-POLSKA FUNDACJA PSARY
Ulica Marwin 31 - 32410 Dobczyce koło Krakowa - Polska - telefon PL +48-602293087 - telefon UA +380-672-617601

Strona główna - Kontakt